= = =

Hiện nay, Đảng và Nhà nước ta luôn đề cao vấn đề xây dựng con người mới mà một trong những yếu tố hàng đầu là nâng cao đạo đức cách mạng, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Chỉ thị 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh là nhằm tiếp tục nâng cao nhận thức về những nội dung cơ bản và giá trị cốt lõi của tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; làm cho tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người thật sự trở thành nền tảng tinh thần vững chắc của đời sống xã hội, xây dựng văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững và bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền của Tổ quốc. Tập thể cán bộ, Kiểm sát viên của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Tháp đã có nhiều phấn đấu trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, ngày càng xuất hiện nhiều gương điển hình, đạt nhiều thành tích cao trong công tác, góp phần hoàn thành mục tiêu chung của đơn vị là phấn đấu hoàn thành đạt và vượt mức kế hoạch được giao hàng năm.

 

Chúng ta biết trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Bác Hồ đặc biệt coi trọng việc nêu gương của cán bộ, đảng viên. Những lời căn dặn và những việc làm của Bác đã trở thành bài học lớn xuyên suốt mà mỗi cán bộ, đảng viên đều phải học tập và noi theo. Đọc và nghiên cứu lại các bài nói, bài viết của Bác, chúng ta điều đặc biệt thấy nhấn mạnh đến vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên. Bác nói: “Quần chúng chỉ quý mến những người có tư cách đạo đức. Muốn hướng dẫn nhân dân, mình phải làm mực cho người ta bắt chước… Hô hào tiết kiệm, mình phải tiết kiệm trước. Đồng chí chúng ta phải học lấy bốn đạo đức cách mạng: cần, kiệm, liêm, chính.”[1], “Một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền.”[2] và “Quần chúng chỉ quý mến những người có tư cách, đạo đức. Muốn hướng dẫn nhân dân, mình phải làm mực thước cho người ta bắt chước.”, "Lấy gương người tốt việc tốt để hàng ngày giáo dục lẫn nhau là một trong những cách tốt nhất để xây dựng Đảng, xây dựng các tổ chức cách mạng, xây dựng con người mới, cuộc sống mới"[3]… Đặc biệt, trong bút tích của Bác ghi dưới bức ảnh chân dung Bác do gửi tặng cán bộ, đảng viên và nhân dân Nghệ An ngày 19/5/1969 có viết “Cán bộ, đảng viên phải gương mẫu trong mọi công tác, phải hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân.”[4]

Xác định nêu gương là vấn đề cấp thiết, Ban Bí thư cũng đã ban hành Quy định số 101-QÐ/TW quy định về trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo chủ chốt các cấp. Quy định nêu rõ 07 nội dung nêu gương: về tư tưởng chính trị; về đạo đức, lối sống, tác phong; về tự phê bình, phê bình; về quan hệ với nhân dân; về trách nhiệm trong công tác; về ý thức tổ chức kỷ luật; về đoàn kết nội bộ. 

Nghị quyết hội nghị lần thứ 4 Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ được ban hành. Trong đó, Trung ương chỉ rõ 27 biểu hiện suy thoái thuộc 3 nhóm tư tưởng-chính trị, đạo đức-lối sống, và những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hoá” trong nội bộ.

Đảng ta đã chỉ ra những thực trạng về suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên. Một trong những nguyên nhân là cán bộ, đảng viên chúng ta đang thiếu hoặc chưa quyết tâm thực hiện tốt một phẩm chất, đó là nêu gương. Trong số nhiều giải pháp quan trọng nhằm xây dựng Đảng luôn trong sạch, vững mạnh, ngang tầm nhiệm vụ, Đảng ta luôn đề cao vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên. Chính vì vậy, để thực sự nêu gương, đòi hỏi mỗi cán bộ, đảng viên cần tự giác, trung thực, tự phê bình thật khách quan.

Đối với cán bộ, Kiểm sát viên của ngành Kiểm sát nhân dân, cùng với những yêu cầu chung về đạo đức cách mạng của người cán bộ, đảng viên, Chủ tịch Hồ Chí Minh còn dạy rằng: “Cán bộ kiểm sát phải công minh, chính trực, khách quan, thận trọng, khiêm tốn”. Trong quá trình xây dựng và trưởng thành của Viện Kiểm sát nhân dân đã minh chứng rõ, lời dạy của Bác là chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp, là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của người cán bộ Kiểm sát để mỗi cán bộ, Kiểm sát viên của ngành Kiểm sát nhân dân phấn đấu rèn luyện, coi đó là phương châm giáo dục, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ cả về chính trị tư tưởng, về kiến thức pháp luật và nghiệp vụ công tác. Cụ thể là:

Tính Công minh là phẩm chất đòi hỏi người cán bộ Kiểm sát phải đáp ứng các yêu cầu sau: Phải luôn công tâm, công bằng, sáng suốt, minh bạch, nghiêm minh, nhân văn trong xử lý công việc; trong quá trình giải quyết các vụ án, vụ việc phải luôn bảo đảm đáp ứng yêu cầu chính trị, pháp luật, nghiệp vụ; phải luôn nhận thức các vấn đề một cách đúng đắn, không vì động cơ cá nhân, tư lợi, vụ lợi mà làm trái pháp luật, trái với lẽ công bằng; không bị tác động, chi phối bởi bất kỳ sự can thiệp trái pháp luật nào; không sợ quyền uy, không thể mua chuộc.

Tính Chính trực là phẩm chất đòi hỏi người cán bộ Kiểm sát trong quá trình thực hiện chức trách, nhiệm vụ phải đáp ứng các yêu cầu sau: phải luôn trung thực, thẳng thắn, chân thành, theo đúng lẽ phải, luôn coi trọng công việc, có quan điểm rõ ràng trong giải quyết công việc; có bản lĩnh vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao; dám đấu tranh với cái sai, bảo vệ cái đúng; dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm về các quyết định của mình; mạnh dạn, quyết đoán đề xuất các hình thức, biện pháp sáng tạo, linh hoạt, hiệu quả trong giải quyết công việc.

Tính Khách quan là phương pháp làm việc của người cán bộ Kiểm sát; theo đó, cán bộ Kiểm sát phải đáp ứng các yêu cầu sau: phải chí công vô tư, luôn tôn trọng sự thật khách quan; giải quyết công việc theo đúng pháp luật và quy định của Ngành; không vì lợi ích cá nhân, lợi ích nhóm, không thiên vị hoặc áp đặt định kiến cá nhân chủ quan bất cứ bên nào trong giải quyết vụ án, vụ việc; không được can thiệp trái pháp luật vào hoạt động thực thi công vụ của các cá nhân, cơ quan, đơn vị trong và ngoài ngành Kiểm sát.

Tính Thận trọng là đòi hỏi người cán bộ Kiểm sát trong quá trình thực hiện chức trách, nhiệm vụ phải đáp ứng các yêu cầu sau: khi giải quyết công việc phải cân nhắc, đi sâu tìm hiểu, phân tích làm rõ bản chất sự việc để tránh sai sót khi đưa ra quyết định; xác định đầy đủ yêu cầu chính trị, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn để giải quyết vụ án, vụ việc đúng pháp luật, bảo đảm nghiêm minh, kịp thời; đồng thời phục vụ tốt nhiệm vụ chính trị của trung ương và địa phương; kiên quyết chống lại “căn bệnh” qua loa, đại khái, xem xét sự việc một cách hời hợt, thiếu trách nhiệm; thận trọng nhưng không được do dự, chần chừ; kiên quyết nhưng không được chủ quan, nóng vội dẫn đến giải quyết vụ, việc thiếu chính xác.

Tính Khiêm tốn là tác phong, thái độ ứng xử của người cán bộ Kiểm sát, đòi hỏi cán bộ Kiểm sát phải đáp ứng yêu cầu sau: Luôn có ý thức, thái độ đúng mực trong nhìn nhận, đánh giá bản thân, cầu thị, nêu gương, giản dị, hòa đồng, có ý thức giữ gìn hình ảnh của ngành Kiểm sát nhân dân; không quan liêu, cửa quyền, hách dịch; không tự mãn, tự cao, tự đại, coi thường người khác; luôn tôn trọng và phục vụ nhân dân.^[5]

Lời dạy của Bác với ngành Kiểm sát cũng xuất phát từ chức năng, nhiệm vụ và tính chất quan trọng của công tác kiểm sát vì đó vừa là công tác chính trị đồng thời là công tác nghiệp vụ, là một trong những nhiệm vụ thể hiện quyền lực của Nhà nước, đảm bảo cho pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh trong cả nước. Làm tốt công tác kiểm sát có quan hệ đến quyền lực và lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

Trong công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát điều tra, kiểm sát xét xử án hình sự để mỗi cán bộ, Kiểm sát viên muốn học tập theo tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh để thực hiện tốt nhiệm vụ được phân công trở thành gương điển hình thì cần một số giải pháp sau:

Thứ nhất, là cán bộ, Kiểm sát viên phải có đạo đức cách mạng, nói phải đi đôi với làm. Điều này đòi hỏi cán bộ, đảng viên phải có sự gắn liền giữa nhận thức với hành động; lời nói và việc làm phải tương xứng với nhau, phải phù hợp với nhau, không được mâu thuẫn, trái ngược.

Thứ hai, cán bộ, Kiểm sát viên phải là người làm việc có hiệu quả trong công tác tức là phải hạ thấp chi phí công tác, nâng cao hiệu quả trong công việc. Cán bộ, Kiểm sát viên khi đã lấy hiệu quả làm mục tiêu thì phải đặt lợi ích của Đảng, của Nhà nước, của Nhân dân lên làm đầu.

Thứ ba, cán bộ, Kiểm sát viên làm việc theo khoa học là không ngừng nâng cao trình độ lý luận, nắm vững và vận dụng sáng tạo những luận điểm cơ bản và phương pháp luận của chủ nghĩa Marx-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng, trên cơ sở đó tiếp thu tinh hoa văn hóa và thành tựu khoa học của nhân loại để vận dụng trong công tác.

Thứ tư, cán bộ, Kiểm sát viên làm việc theo pháp luật. Nhà nước ta là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân, nên khi thực hiện nhiệm vụ cán bộ, Kiểm sát viên phải có  tinh thần trách nhiệm cao nhất và mục tiêu cao nhất là phục vụ lợi ích chung của Đảng, của Nhà nước, của Nhân dân. Nên cán bộ, Kiểm sát viên thực hiện chức năng nhiệm vụ phải quy định pháp luật về nhiệm vụ, quyền hạn của mình được quy định như thế nào để thực hiện đúng, bên cạnh đó, cũng không ngừng tìm hiểu, trao dồi kiến thức về pháp luật để vận dụng và thực tế công việc. Để trong công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát điều tra, truy tố, xét xử không xảy ra oan sai, bỏ lọt tội phạm.

Thứ năm, cán bộ, Kiểm sát viên làm việc phải dựa trên nguyên tắc tập trung dân chủ. Nguyên tắc tập trung dân chủ chính là điều kiện bảo đảm cho tổ chức đảng cố kết về mặt tổ chức, thống nhất ý chí, thống nhất hành động, đồng thời phát huy sáng kiến và tính tích cực sáng tạo của mọi đảng viên và tổ chức đảng. Có thể nói phát huy dân chủ vừa là mục tiêu, vừa là động lực của công cuộc đổi mới, mà còn là biện pháp chiến lược để phòng chống tham nhũng, quan liêu có hiệu quả, để bảo vệ Đảng, bảo vệ chế độ, để chúng ta nắm bắt thời cơ, tiếp tục tạo thế lực và lực cho đất nước bước sang thế kỷ XXI một cách vững chắc.

Thứ sáu, cán bộ, Kiểm sát viên làm việc phải vì Nhân dân phục vụ. Khi làm việc mục đích đầu tiên là phải nghĩ là làm nhiệm vụ của Đảng giao phó, vì lợi ích của Nhân dân, luôn luôn tâm niệm là làm việc để góp phần vào sự nghiệp cách mạng, nâng cao đời sống cho Nhân dân, vì Nhân dân phục vụ.

Thứ bảy, cán bộ, Kiểm sát viên phải không ngừng nâng cao hơn nữa năng lực, tố chất bản thân của mình, nâng cao bản lĩnh chính trị, làm việc vì Nhân dân, không hổ thẹn với sứ mệnh của mình, được Đảng và Nhân dân giao phó gánh vác trách nhiệm.

Thứ tám, cán bộ, Kiểm sát viên phải là người có tấm lòng trong sáng, rộng mở, thẳng thắn, không che đậy cái sai, đối với công việc theo quy định pháp luật mà làm.

Thứ chín, cán bộ, Kiểm sát viên phải không tham nhũng, liêm khiết có nghĩa là phải biết giữ gìn phẩm chất của người cộng sản, từ đó từ bỏ ham muốn tầm thường, chiến thắng lại sự cám dỗ, chống lại sự thối nát. Bởi vì, sự nghiệp cách mạng của dân tộc ta được như ngày hôm nay là sự hy sinh của biết bao chiến sĩ, đồng bào mới có được ngày hôm nay.

Thứ mười, cán bộ, Kiểm sát viên phải xây dựng gia đình thành một tấm gương tốt, một điển hình tốt, làm thước đo sự gương mẫu cho quần chúng nhân dân noi theo như: trong việc chăm sóc giáo dục con cái xây dựng các giá trị đạo đức đúng đắn, trong lao động, trong cách sinh hoạt, cũng như trong mọi hành động điều phải theo quy định pháp luật, đạo đức xã hội, đặt lợi ích của quốc gia, dân tộc lên trước lợi ích của bản thân, gia đình.

Như vậy, xây dựng tấm gương người cán bộ, đảng viên trong giai đoạn hiện nay có ý nghĩa hết sức quan trọng trong sự phát triển, sự tồn vong dân tộc, cho nên, đòi hỏi cả hệ thống chính trị và trước tiên mỗi cán bộ, đảng viên phải tu dưỡng đạo đức, lối sống, hạt nhân tốt trong công việc và trở thành cá nhân tích cực trong xã hội, thì góp phần vào củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và cùng nhau xây dựng đất nước ta ngày càng phát triển bền vững.

Mỗi cán bộ, Kiểm sát viên tự giác thực hiện nghiêm túc Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị về học tập làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh gắn liền với cuộc vận động xây dựng đội ngũ cán bộ, Kiểm sát viên “Vững về chính trị, giỏi về nghiệp vụ, tinh thông về pháp luật, công tâm và bản lĩnh, kỷ cương và trách nhiệm” và rèn luyện 05 đức tính của người cán bộ Kiểm sát theo lời dạy Bác dạy là "Công minh, chính trực, khách quan, thận trọng, khiêm tốn". Việc học tập phải được tiến hành trên tinh thần tự giác, thực chất, gắn liền với chức năng, nhiệm vụ cụ thể khi giải quyết công việc được giao từ đó mỗi cán bộ, Kiểm sát viên là một tấm gương sáng trong xã hội, là góp phần xây dựng “Đảng vững mạnh, đất nước phát triển, dân tộc trường tồn"[6] .

Mai Hùng Nhân - Phòng 2 Viện Tỉnh thực hiện